Konumuz: Spor Ve Okul

SPOR VE OKUL

Fazla bilimsel terminolojiye girmeyip sizleri sıkmadan akademik başarı ve sportif etkinliklerin arasında pozitif ilişkiyi anlatmaya çalışacağım. Günümüzde neredeyse tüm ebeveynlerin ortak kaygısı, çocukların eğitim süreci olmuştur. Bu süreçte birçok ebeveyn, çocuğun sportif organizasyonlara katılmasının okul başarısını düşüreceğine inanmakta ve endişe duymaktadır.
Bir yandan sportif aktivitelerin çocukların sağlığına olan faydalarına inanmakla birlikte akademik başarının düşme kaygısı, sportif aktiviteler konusunda sorun olmaktadır. Aslında ilk bakışta hak vermemek elde değil. Çünkü İstanbul gibi büyük şehirlerde çocukların bir sportif aktiviteye katılması için uzun zaman harcamaları gerekebilmektedir. Okul, kulüp ve ev üçgeninin mesafe ve trafik sorunu yüzünden vakit sorunu yaşatması olasıdır. Ayrıca kulüpler antrenman saatlerini çok geç veya erken saatlere koyabilmektedir.
Bunun yanında hazırlık için harcana zaman, antrenman bitikten sonra harcanan zaman derken vakit sorunları artabilmektedir. Ancak iyi planlanmış ve doğru seçilmiş bir sportif aktivite okuldaki başarıyı olumlu yönde etkilediği birçok bilimsel yayınla ortaya konmuştur.
Öncelikle bazı kavramları açıklamak bu konuya daha sağlıklı bakmamızı sağlayacaktır. Gazete televizyon veya çevremizde sıklıkla,’’ Spor ‘’, ‘’ Antrenman ‘’, ‘’ Egzersiz’’, ‘’ Fiziksel Aktivite’’ gibi kavramlar duymaktayız. İlk bakışta bu kavramlar aynı anlamları ifade ediyormuş gibi olsa da farklıdırlar.
Fiziksel aktiviteyi tüm bu kavramların üstünde şemsiye gibi düşünün. Kaslarımızın kasılarak hareket etmesini sağlaması ve enerji harcamamızı artırmayla sonuçlanan her türlü hareket ‘’ Fiziksel Aktivite’’ dir.
Örneğin, yürümek, koşmak, ağırlık kaldırmak, balık tutmak, ev işi yapmak, bahçe işleriyle uğraşmak, vs. hepsi fiziksel aktivitedir. Diğer kavramları tanımlayacak olursak, Egzersiz, kuvvet, dayanıklılık, esneklik, gibi fiziksel fıtnes bileşenlerin seviyesini korumak veya yükseltmek için yapılan, planlı, programlı ve belli kuralları olan hareketlerdir. Antrenmanı tanımlarsak; sporcunun veya sporcu adayının performansını artırmak için yaptığı, planlı, programlı ve bir branşın eğitimini içeren çalışmalardır.
Çocuklar fiziksel aktiviteyi her ne sebeple seçerse seçsin fayda görecektir. Kalp ve dolaşım sistemi, kuvvet, esneklik, denge gibi seçtikleri aktivitenin farklı kazanımları olacağı kesindir. Akademik başarı için dikkat çok önemlidir. Dikkatin fiziksel aktivitelerle gelişebileceği veya aralarında pozitif bir ilişki olduğu bilimsel araştırmalarla kanıtlanmıştır. Fiziksel aktivite yapan çocuklarda dikkat ve odaklanma kesinlikle gelişmektedir. Koç Üniversitesi Psikoloji Bölümü Öğretim Üyelerinden DOÇ. Dr. Bilge Selçuk’ un yayınladığı bir makaleden bazı örnekler vereceğim.
<<…insan beyni ne kadar gelişkin olursa olsun dikkat kapasitesi sınırlıdır. Ve dikkat, öğrenme için elzem. Dikkat veremediğiniz bir konuyu işleyemez, işlemediğiniz bir materyali hafızanız aktarıp kalıcı bir öğrenme sağlayamazsınız.>>
<<…ABD’ deki Illinois-Champaign Üniversitesi’nde yapılan deneysel bir çalışmada, okul sonrası her gün 40 dakikalık fiziksel aktivite programına katılan 7-9 yaş aralığındaki çocukların dikkati de içeren temel bilişsel becerilerinin daha iyi olduğunu göstermiştir.>>
<<… Bir başka araştırmada ise, koşu bandında 20 dakika hızlı yürümenin ergenlerin okuduğunu anlama becerisini olumlu etkilediği bulunmuş. Her iki çalışma da, fiziksel aktivitenin bilişsel işlevlerden sorumlu bölgeleri değiştirdiği, beyin görüntüleme yöntemi kullanarak ortaya koymuş.>>
<<… Bir başka kayda değer bulgu ise Kanada’dan. Öğrencilerin 2. Sınıftan 6. Sınıfa kadar izleyen çalışma, haftada 5 saat fiziksel etkinlik programına katılan çocukların bu dört sene süre zarfında diğer çocuklara göre daha iyi akademik başarı sergilediklerini göstermiştir.>>

Sportif aktivitelere katılan çocuklarımızın farklı kazanımları da olacaktır. Sorumluluk ve görev bilinci, sağlık kötü alışkanlıklardan korunma, disiplin, zaman yönetimi gibi hayatın her döneminde elzem olan hem de öğrenme sürecine destek olacak birçok kazanım olacaktır.
Çocuklar bu kazanımları hayatlarına uyguladıklarında daha başarılı olacaktır. Bu yüzden sürekli aktivitelere katılım önemlidir.
Çocuğunuz için sportif aktivite seçerken bazı konulara dikkat etmeniz gerekiyor. – çocuğunuzun sevdiği ve istediği sporu yapmasına izin verin. – ebeveynler genellikle kendilerinin yapamadığı sporu veya para getirisi yüksek sporları yapması konusunda çocuklarına baskı yapmakta, bu yanlış bir anlayıştır. – mümkün ise seçilecek sportif aktivitelerin yapılacağı yerlerin ev ve okula yakın olmasıdır. Böylece zaman kaybı önlenecektir.
Sporda rekabet önemlidir ve sporun gereğidir. Ancak bu çocuğun üzerinde stres unsuru haline getirilmemelidir. Spor yapan her çocuk sporcu olacak değildir. Önemli olan katıldığı sportif aktivitenin gereklerini yapması ( antrenman saatlerine uyma, oyun kurallarına uyma, takım arkadaşlarına saygı vb.) yerine getirecek sorumluluğu göstermesi.
Kendini ifade edebilen, kendine güvenen, dürüst, ahlaklı, haklarına sahip çıkan ancak karşısındakine saygılı çocuk ve gençlere sahip olmak dileğiyle…

Katkılarından ve desteklerinden dolayı DÜZCE ÜNİVERSİTESİ SPOR BİLİMLERİ FAKÜLTESİ ÖĞRETİM ÜYESİ DR. NURİ TOPSAKAL hocamıza teşekkür ederim.


MEHMET İNAL
898 kez izlendi - 12.2.2019